ललितपुर । सूचनाको हक कार्यान्वयन गर्दा भ्रष्टाचार नियन्त्रणमा रणनीतिक काम हुन्छ भन्दै सरोकारवालाहरूले सूचना अधिकारीहरूको भूमिकालाई प्रभावकारी बनाउनुपर्नेमा जोड दिएका छन्।
जिल्ला प्रशासन कार्यालय ललितपुरद्वारा बुधबार आयोजित "नागरिकको सूचनाको हकको सम्मान र संरक्षणमा सूचना अधिकारीको भूमिका" विषयक छलफल तथा बैठकमा प्रमुख जिल्ला अधिकारी रमेश ढकालले सार्वजनिक निकायहरूले संवैधानिक रूपमा प्रकाशित गर्नुपर्ने सूचनाहरू नियमित रूपमा सार्वजनिक गर्नुका साथै माग गरिएका सूचना सहज रूपमा उपलब्ध गराउने परिपाटी विकास गर्नुपर्ने बताए।
"सूचना अधिकारीहरूको क्षमतावृद्धिका लागि सम्बन्धित कार्यालयले ध्यान दिनुपर्छ। सूचना अधिकारीहरूले आफ्नै कार्यालयका सूचनाहरू नियमित रूपमा अध्यावधिक राख्नुपर्छ। माग गरेपछि मात्र खोजी गर्ने प्रवृत्ति प्रभावकारी हुँदैन। सूचनाको हक मानव अधिकार र मौलिक हकसँग जोडिएको विषय हो," उनले भने।
प्रमुख जिल्ला अधिकारी ढकालले सूचनाको हक कार्यान्वयनमा पारदर्शिता, सुशासन प्रवर्द्धन, र सूचना मागकर्ताको सम्मानलाई विशेष ध्यान दिनुपर्ने बताए। उनले सूचनाको प्रभावकारी परिचालनले भ्रष्टाचार नियन्त्रणमा रणनीतिक भूमिका खेल्ने उल्लेख गरे।
सूचनाको हकका लागि राष्ट्रिय महासंघका अध्यक्ष तथा नेपाल पत्रकार महासंघका उपाध्यक्ष उमीदप्रसाद बागचन्दले सूचना अधिकारीहरूलाई सूचनाको हक सम्बन्धी ऐन, यसको उद्देश्य, ऐतिहासिक पृष्ठभूमि, तथा संवैधानिक र कानूनी व्यवस्थाबारे सहजीकरण गरेका थिए। उनले विगतमा सरकारहरूद्वारा सूचनाको वर्गीकरणमा गरिएका त्रुटिहरूबारे जानकारी गराउँदै नागरिकको सूचनाको हक कुण्ठित हुन नदिनुपर्ने बताए।
"सूचना अधिकारीहरूको पहिलो जिम्मेवारी माग गरिएका सूचना सही समयमा उपलब्ध गराउनु हो। सुशासन सुनिश्चित गर्न सूचनाको हकको महत्वपूर्ण भूमिका रहन्छ," उनले भने।
बागचन्दले पढ्न र लेख्न नसक्ने व्यक्तिको निवेदन लेखेर प्रक्रिया पूरा गरी सूचना दिने कानूनी व्यवस्था भएकाले सोही अनुसार सूचना दिन सक्ने प्रणाली विकास गर्नुपर्ने बताए।
सहायक प्रमुख जिल्ला अधिकारी गीता घिमिरेले सार्वजनिक सरोकारका सूचना सहज रूपमा उपलब्ध गराउनु सार्वजनिक निकायहरूको दायित्व भएको बताइन्। उनले सूचना वर्गीकरण तथा अद्यावधिक गरी समयमा प्रकाशित गर्नुपर्नेमा जोड दिँदै नागरिकको सूचनामा पहुँच सरल र सहज बनाउनु राज्यको जिम्मेवारी भएको बताइन्।
"हरेक निकायले आफ्नो काम कारबाही खुला र पारदर्शी बनाउन ध्यान दिनुपर्छ," उनले भनिन्।
एक्ट प्रो नेपालमा प्रकाशित सामग्रीबारे कुनै गुनासो, सूचना तथा सुझाव भए हामीलाई info.actpronepal@gmail.com मा पठाउनु होला। फेसबुक र ट्वीटरमार्फत पनि हामीसँग जोडिन सकिनेछ । हाम्रो *युटुब च्यानल पनि हेर्नु होला।