को हुन् नवनियुक्त प्रधानमन्त्री बालेन्द्र शाह?

काठमाडौं । नेपालको राजनीतिक इतिहासमा नयाँ अध्याय सुरु गर्दै बालेन्द्र शाह (बालेन) नेपालको ४३औँ प्रधानमन्त्रीमा नियुक्त भएका छन्।

रामचन्द्र पौडेलले संविधानको धारा ७६ (१) अनुसार बहुमतप्राप्त संसदीय दलका नेताको हैसियतमा उनलाई प्रधानमन्त्री पदमा नियुक्त गरेका हुन्। नियुक्तिसँगै राष्ट्रपतिबाट चाँडै नै पद तथा गोपनीयताको शपथ ग्रहण गराइने कार्यक्रम तय गरिएको छ।
राष्ट्रिय स्वतन्त्र पार्टी (रास्वपा) का संसदीय दलका नेता शाह हालै सम्पन्न प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा झापा क्षेत्र नं. ५ बाट विजयी भएका थिए। उक्त निर्वाचनमा उनले केपी शर्मा ओलीलाई उल्लेखनीय मतान्तरले पराजित गर्दै राष्ट्रिय राजनीतिमा बलियो उपस्थिति जनाएका थिए।
वि.सं. २०४७ वैशाख १४ गते काठमाडौंको नरदेवीमा जन्मिएका शाह आयुर्वेदिक चिकित्सक डा. रामनारायण शाह र ध्रुवादेवी शाहका सुपुत्र हुन्। महोत्तरीको एकडारा उनको पुर्ख्यौली घर हो। शैक्षिक रूपमा उनी सिभिल इन्जिनियर हुन्—पूर्वाञ्चल विश्वविद्यालयबाट स्नातक र भारतबाट संरचनागत इन्जिनियरिङमा एम.टेक गरेका छन्।
राजनीतिमा आउनुअघि ‘र्‍याप आर्टिस्ट’का रूपमा परिचित शाह २०७९ सालको स्थानीय तह निर्वाचनमा काठमाडौं महानगरपालिकाको प्रमुखमा निर्वाचित भएका थिए। महानगर प्रमुखका रूपमा उनले सहरी व्यवस्थापन, अवैध संरचना हटाउने अभियान, फुटपाथ व्यवस्थापन, सम्पदा संरक्षण तथा सेवा प्रवाह सुधारमा उल्लेखनीय काम गरेका थिए। प्रतिनिधिसभा निर्वाचनमा उम्मेदवारी दिन उनले प्रमुख पदबाट राजीनामा दिएका थिए।
२०७२ सालको भूकम्पपछिको पुनःनिर्माणमा सक्रिय भूमिका खेलेका शाहले पुल, सडक तथा भवन निर्माणसँगै परम्परागत नेवा वास्तुकलाको संरक्षणमा विशेष ध्यान दिएका थिए। उनका र्‍याप गीतहरूमा भ्रष्टाचारविरोध, सुशासनको अपेक्षा, बेरोजगारी, असमानता र राजनीतिक विकृतिप्रति कडा टिप्पणी पाइन्छ। “म नेपाल हाँसेको हेर्न चाहन्छु” जस्ता गीतमार्फत उनले देशप्रतिको चिन्ता सार्वजनिक गरेका थिए।
हालसालैको ‘जेनजी आन्दोलन’प्रति समर्थन जनाएका शाहमाथि अब नयाँ पुस्ताको अपेक्षा पूरा गर्ने ठूलो जिम्मेवारी आएको छ। युवा पुस्ताको आकांक्षा, विद्रोह र परिवर्तनको चाहनालाई सम्बोधन गर्दै प्रभावकारी शासन दिनु उनको प्रमुख चुनौती हुनेछ।